Konu Sayfası

Biyolojik Örnek Alma

Mikrobiyolojik Örnek Toplama & Preanalitik Süreç

Kan kültürü, BOS, idrar, balgam, yara ve diğer biyolojik örneklerin doğru alınması, etiketlenmesi, saklanması ve laboratuvara ulaştırılması; preanalitik hataların önlenmesi.

Preanalitik Süreç Kan Kültürü BOS Örneği İdrar Kültürü Balgam Kültürü Örnek Transport

Giriş & Temel İlkeler

Enfeksiyon tanısının doğru konulması; klinik veriler, radyolojik bulgular, konak faktörleri ve mikrobiyolojik verilerin entegrasyonuna dayanır. Mikrobiyolojik tanının temeli, etkenin güvenilir biçimde saptanmasıdır; bu da doğru örneğin, doğru teknikle, doğru zamanda alınmasıyla mümkündür.

📊 Preanalitik Hatalar — Önemi

Türkiye Güvenlik Raporlama Sistemi verilerine göre laboratuvar hatalarının %75,79'u preanalitik aşamada gerçekleşmektedir. Bu oran, örnek alımı, etiketleme ve transport süreçlerinin ne denli kritik olduğunu ortaya koymaktadır.

Biyolojik Örnek Almada Evrensel Kurallar

Antibiyotik başlanmadan önce alınmalı — veya mevcut antibiyotik dozunun hemen öncesinde
Gerçek enfekte bölgeden alınmalı; komşu veya yüzeyel kontaminasyon riski taşıyan bölgelerden kaçınılmalı
Zamanı infeksiyonun evresine göre ayarlanmalı (akut dönem, ateş pikinden önce)
Miktarı infeksiyon tipine ve istenilen kültüre göre değişir
Steril koşullarda, uygun kültür kaplarına alınmalı
Örnek kapları kaçaktan korunmalı; etiketsiz, hasarlı veya kirlemiş kaplar reddedilir
Tetkik bilgisi (klinik tanı, antibiyotik kullanımı) laboratuvara iletilmeli

Örnek Reddedilme Kriterleri

Etiketsiz veya yanlış etiketli örnek
Transport süresinin aşılması (örneğin idrar, dışkı, genital örnekler >1 saat beklenmiş)
Nonsteril veya delik kapta gönderilme
Yetersiz miktarda örnek
Uygun taşıma vasatı kullanılmamış örnek

Kan Kültürü

Kan kültürü, mikrobiyoloji laboratuvarlarına gönderilen en değerli örneklerden biridir. Bakteriyemi ve fungemilerin belirlenmesinde altın standart kabul edilir. Doğru alınan kan kültürü; etken izolasyonunu, uygun antibiyotik seçimini, hastane yatış süresinin kısalmasını ve antimikrobiyal direnç gelişiminin önlenmesini sağlar.

⚠️

Sepsis düşünüldüğü andan itibaren antibiyotik tedavisindeki her 1 saatlik gecikme %8,4 mortalite artışına yol açmaktadır. Kan kültürü alımı, tedaviyi geciktirmemelidir; mümkünse eş zamanlı alınmalı ve antibiyotik derhal başlanmalıdır.

Kan Kültürü Seti — Tanım

Tek bir damar girişimiyle alınan kanın dağıtıldığı kültür şişelerinin tümü = 1 set
Bir aerobik şişe + bir anaerobik şişe = 1 set (her şişeye 10 mL, toplam 20 mL)

Kaç Set Alınmalı?

Klinik Durum	Önerilen Set Sayısı	Alım Önerisi
Primer bakteriyemi/fungemi şüphesi	2 set	İki set farklı damardan peşpeşe alınır
Menenjit, osteomiyelit, artrit, pnömoni, abdominal sepsis	2–3 set	3 set farklı damarlardan veya 4–6 saat arayla üçüncü set
Protez kapak endokarditi, enfekte endovasküler cihaz	4 set	24 saatte 4 set; 24 saat sonra üreme yoksa 1–2 set daha
Sebebi bilinmeyen ateş	4 set	24 saatte 4 set; 24 saat sonra üreme yoksa 1–2 set daha
Enfektif endokardit	5–6 set	İlk 24 saatte farklı zamanlarda; hasta ağırsa 1 saatte 3 ayrı setten

Kan Hacmi — En Kritik Faktör

Alınan kan hacmi, etken mikroorganizmanın saptanmasını etkileyen en önemli faktördür
Hacim arttıkça: etken izolasyon olasılığı artar, kontaminasyon sıklığı azalır, kültürün pozitifleşme süresi kısalır
Erişkinde her set için optimal: 20–30 mL (aerobik şişeye 10 mL, anaerobik şişeye 10 mL)
Çocuklarda hacim vücut ağırlığına göre değişir (bkz. tablo)
Yenidoğanlarda: yeterli hacimde (≥1 mL) tek şişe yeterli; set sayısı artırmak izolasyon oranını artırmaz

Alım Zamanı

Kanda mikroorganizma konsantrasyonu en yüksek olduğu dönem: ateş çıkmasından önceki 30–60 dakika
Ateş yükselmeye başladıktan sonra en kısa sürede alınmalı
Hasta antibiyotik kullanıyorsa: bir sonraki dozdan hemen önce
Kateter infeksiyonu (KİKDE) dışında kateter ve kanüllerden kan alınmamalı
KİKDE şüphesinde: kateterden alınan kültür mutlaka periferik bir venden alınanla eşleştirilmeli

Cilt Antisepsisi — Adım Adım

Adım 1: Seçilen bölge %70 izopropil alkollü steril gazlı bezle ileri-geri sürtülerek en az 30 saniye silinir → 30 saniye kuruması beklenir
Adım 2: %1–2 iyod tentürü / %10 povidon iyodin / %2 klorheksidin glukonatlı steril gazlı bezle merkezden dışa doğru silinir
Bekleme süresi: İyod tentürü ve povidon iyodin 1–2 dakika; klorheksidin glukonat 30 saniye
Çocuklarda: %70 izopropil alkol ile iki kez 30 saniye uygulama; iyot kullanılmaz

🧴 Kan Kültürü Şişe Hazırlığı

Şişenin lastik tıpası steril değildir; her zaman %70 alkol ile silinmeli ve kuruması beklenmelidir. Şişeler; hastanın adı-soyadı, alım tarihi-saati ve alındığı bölge bilgisiyle (sağ kol/sol kol, kateter/perifer) etiketlenmelidir. Şişeler laboratuvara en geç 2 saat içinde, oda sıcaklığında ulaştırılmalı; buzdolabına konulmamalıdır.

BOS Örneği

Bölge %70 etanol veya %10 povidon iyot ile sterilize edilir
L3–L4, L4–L5 veya L5–S1 aralığından lomber ponksiyon yapılarak alınır
3 adet steril, kapaklı tüp; her birine en az 1–2 mL BOS
Tek BOS tüpü alındıysa → mikrobiyoloji laboratuvarına; birden fazla tüp → ikinci tüp mikrobiyoloji laboratuvarına
Oda ısısında, 15 dakika içinde laboratuvara ulaştırılmalı
BOS kültürleri ile eş zamanlı olarak kan kültürü alınması önerilir

❄️

BOS örnekleri KESİNLİKLE buzdolabına konulmamalıdır. Soğukta pnömokok ve meningokok gibi kapsüllü bakteriler hızla parçalanır ve kültür negatifleşir.

İdrar Kültürleri

Orta Akım İdrar (Clean-Catch Yöntemi) — En Sık Kullanılan

Sabahın ilk idrarı önerilir; mesanede en az 4 saat beklemiş olmalı
İdrar vermeyi çabuklaştırmak için aşırı sıvı alımı önerilmez
Kadınlarda: bir el ile labiumlar açık tutularak üretral ve vaginal bölge, sabunlu su ile ıslatılmış gazlı bezle önden arkaya silinir, su ile durulanır; benzalkonium veya heksaklorofen kullanılmaz
Erkeklerde: Sünnetli olanlarda ek işlem gerekmez; sünnetsizlerde glans penis sabunlu su ile temizlenip durulanır
İlk idrar tuvalete, orta akım kültür kabına, son kısım tekrar tuvalete
Kabin ya da kapağın iç yüzüne dokunulmamalı; sızdıran kaplar tehlike yaratır
Bir saatte laboratuvara ulaştırılmalı; olmazsa +4°C buzdolabında 24 saate kadar

Diğer İdrar Alma Yöntemleri

Yöntem	Endikasyon	Önemli Notlar
Kateter ile alım	Kooperasyon sorunu, nörolojik/ürolojik defekt	İlk 15 mL atılır; kalan steril kaba; +4°C 24 saate kadar
Sürekli kateterden alım	Kalıcı kateter var (KİKDE değil)	Distalden 30 dk klemple; alkol ile sil; 5–10 mL aspire et; TORBADAN ALMA
Suprapubik aspirasyon	Anaerobik ÜSİ şüphesi, çocuk/bebek	Mesane dolu olmalı; simfizis pubis üzerinden 20 mL; gold standard

🚫

İdrar torbası örneği kültür için kesinlikle uygun değildir — kolonize flora nedeniyle. Kateter ucunun kesilerek gönderilmesi de kontaminasyon riski nedeniyle uygun değildir. Renal tüberkülozda: 3 gün art arda sabahın ilk idrarı alınır.

Solunum Yolu Örnekleri

Balgam Örneği

Örnek almadan önce 3 saat ağızdan gıda alınmamalı; varsa diş protezi çıkarılmalı
Ekspektore balgam alımından önce ağız steril su veya SF ile çalkalanır
Antibiyotik başlanmadan önce steril kapaklı kaba alınmalı
Spontan balgam çıkaramayanlar için indüklenmiş balgam: steril, ılık, aerosolize hipertonik tuzlu su (%10 NaCl) nebulizatör ile 10 dakika; örnek en az 10 mL olmalı
İndüklenmiş balgam sulu göründüğünden "tükrük" olarak reddedilmemesi için etikette belirtilmeli
<2 saat oda ısısında; 2 saati aşacaksa +2–8°C'de 24 saate kadar
Gram boyamada x100'de >10 epitel hücresi görülen örnek reddedilir (tükrük ile contaminated)

Nazofarinks Sürüntü Örneği (NFS)

Rayon veya dacron uçlu, esneyebilir steril eküvyon kullanılır (influenza, COVID, Bordetella pertussis PCR için)
Burundan nazofarinkse girilir; eküvyon 5 saniye bekletilerek yavaşça çevrilir
Hasta başı ekim: ≤15 dk oda ısısı; kömürlü transport besiyerinde ≤6 saat oda ısısı
PCR örnekleri +4°C'de 24 saate kadar saklanabilir

Bronkoalveolar Lavaj (BAL)

Fleksibıl bronkoskop yardımıyla steril SF ile akciğer segmenti yıkanır
En az 40–80 mL sıvı gerekli; başlangıçta gelen sıvı dışarı atılarak son kısım kültüre gönderilir
<2 saat oda ısısında laboratuvara ulaştırılmalı

Trakeal Aspirasyon Sıvısı (TAS)

Trakeostomili ve entübe hastalarda aspirasyonla steril burgulu kapaklı balgam kabına alınır
<2 saat oda ısısı; 2 saati aşacaksa +2–8°C'de 24 saate kadar

Boğaz, Burun & Kulak Örnekleri

Boğaz Kültürü

Yeterli ışık kaynağı altında dil basacağı ile dile baskı uygulanır
Steril eküvyon: dudak, yanak mukozası, uvula ve dile dokundurulmadan uvulanın arkasından iki tonsil arasından uzatılır
Eküvyon ileri-geri olarak posterior farinks, tonsiller ve eksudatif alanlara sürülür
Epiglot enflamasyonlu görülüyorsa örnek alınmaz (solunum yolu tıkanması riski)
Hızlı antijen testi ile boğaz kültürü eş zamanlı isteniyorsa: çift eküvyon
Transport besiyerinde ≤2 saat oda ısısı; saklama ≤24 saat oda ısısı

Burun Sürüntü Örneği

Steril SF ile ıslatılmış eküvyon ile burun deliklerine 1–2 cm girilir
Nazal mukozaya değecek şekilde örnek alınır
Nemli eküvyon ile ≤2 saat oda ısısı, taşıyıcı besiyerinde

Dış Kulak Yolu Örneği

Önce ıslatılmış eküvyon ile birikmiş sekresyon ve kurutlar temizlenir
İkinci bir eküvyonla kanaldan örnek alınır; Gram boyama için ayrı üçüncü eküvyon
Transport besiyerinde ≤2 saat oda ısısı; saklama +4°C'de 24 saat

Yara, Apse & Deri Örnekleri

Yara Sürüntüsü

Önce debride edilmeli; yara yeri yüzeyel eksüda SF ile temizlenmeli
Lezyon kuru ise eküvyon SF ile nemlendirilmeli
Enfekte bölgeye sürtülen eküvyon kendi etrafında 5 kez döndürülerek örnek alınır
Gram boyama, aerop kültür ve mantar kültürü için ayrı eküvyonlar kullanılmalıdır
Eküvyonla alınan sürüntü örnekleri anaerop kültür için uygun değildir
Transport besiyerinde ≤2 saat oda sıcaklığı

Apse Örneği

Apse içeriği enjektör yardımıyla aspire edilir; yeterli alınamıyorsa apseye steril SF enjekte edilerek tekrar aspire edilir
İdeal: en az 1 mL püy örneği
Aerop kültür için 2–3 mL, anaerop kültür için 5–8 mL (<30 dakikada teslim)
Kapalı apse: açılarak enjektörle, dipten alınır
Yanık yarası: farklı alandan derin doku biyopsisi; punch biyopsi formaline alınmaz

Sinüs/Tünel Yaraları ve Ülseröz Lezyonlar

Sinüs ağzı bulunan yaralarda: eküvyon ucu aseptik şartlarda tünel içine sokulur ve en derin noktaya temas ettirilerek örnek alınır
Ülseröz lezyonlar ve yanık enfeksiyonlarında: nekrotik doku altında canlı doku ile birleşim yerine yakın geçiş bölgesinden biyopsi önerilir

Gaita, Rektal Sürüntü & Diğer Örnekler

Dışkı (Gaita) Örneği

Hastalığın erken döneminde, ilk 48–72 saat içinde, antibiyotik başlanmadan alınmalı
Rutin kültür için 2–4 g; toksine bağlı gıda zehirlenmesinde 10 g dışkı veya 10–20 mL sıvı dışkı
Geniş ağızlı, vidalı kapaklı, plastik, sızdırmaz, temiz kaba alınmalı; dışkı idrar ve su ile karışmamalı
Salgın durumunda en az 3 hastadan örnek alınmalı
Kültür örneği 30 dakikada laboratuvara ulaştırılmalı; olmazsa +4°C'de 24 saate kadar
Hastanede 3 günden uzun süredir yatan hastada ishal: sadece C. difficile toksini istenmelidir, rutin dışkı kültürü gerekmez

Rektal Sürüntü Örneği

Eküvyon anal sfinkterden 1–2 cm ilerletilir; anal kriptlerden rotasyon yaptırıldıktan sonra geri çekilir
Eküvyon ucunda mutlaka dışkı görülmelidir
Sürüntü eküvyonu taşıma besiyerine daldırılır, tüp sıkıca kapatılır

Diğer Özel Örnekler

Örnek Tipi	Alım Yöntemi	Transport/Saklama
Plevra sıvısı	Torasentezle steril tüplere; kan kültürü şişelerine de inoküle edilebilir	Oda ısısı ≤2 saat; +4°C ≤24 saat
Eklem sıvısı	Steril şartlarda aspirasyon; kan kültürü şişesine de inoküle edilebilir	Oda ısısı ≤2 saat; +4°C ≤24 saat
Periton sıvısı (SBP)	Parasentezle; kan kültürü şişesine yatak başında inoküle edilmesi tanı duyarlılığını artırır	Oda ısısı ≤2 saat
Doku biyopsisi	Steril kaba, steril SF içinde; formaline alınmaz	Oda ısısı ≤2 saat; +4°C ≤24 saat
Genital örnekler	Uygun eküvyon ile; erkekte üretra, kadında endoserviks	Transport besiyerinde; oda ısısı ≤1 saat veya +4°C ≤24 saat

💡

Mandell 2025 — Genel Prensip: Preanalitik süreç, kültür sonucunun yorumlanmasını doğrudan etkiler. Kontaminasyon riski yüksek bölgelerden alınan örneklerde "yanlış pozitiflik", yetersiz veya geç gönderilen örneklerde ise "yanlış negatiflik" ortaya çıkabilir. Klinisyen-laboratuvar iletişimi bu nedenle vazgeçilmezdir.

Temel Kaynaklar

Bennett JE, Dolin R, Blaser MJ (eds). Mandell, Douglas, and Bennett's Principles and Practice of Infectious Diseases, 9th ed. Elsevier, 2025. Chapter: Laboratory Procedures in Infectious Disease.

Dalyan Cilo B. Mikrobiyolojik Örnek Alma. Seminer Notları. Bursa Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi, 2024.

Hakyemez İN. Biyolojik Örnek Alma. Seminer Notları. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Bursa Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji ABD, 2024.

Clinical and Laboratory Standards Institute (CLSI). Principles and Procedures for Blood Cultures; Approved Guideline. CLSI document M47-A. Wayne, PA: CLSI, 2022.

T.C. Sağlık Bakanlığı. Güvenlik Raporlama Sistemi (GRS) Laboratuvar Hataları İstatistikleri. https://grs.saglik.gov.tr

📚 REHBERLER

Klinik Rehberler

CLSI · 2022

CLSI M47-A — Principles and Procedures for Blood Cultures

Kan kültürü alım tekniği, set sayısı, hacim, cilt antisepsisi ve transport için uluslararası referans kılavuzu. Laboratuvar standartları ve preanalitik süreç yönetimi için temel kaynak.

Tam Metni Görüntüle

CLSI · 2019

CLSI M29 — Protection of Laboratory Workers from Occupationally Acquired Infections

Biyolojik örnek alım ve işleme sırasında biyogüvenlik önlemleri, kişisel koruyucu ekipman kullanımı ve risk değerlendirmesi için CLSI rehberi.

Tam Metni Görüntüle

ESCMID · 2019

ESCMID/EUCIC Guidelines — Blood Culture Collection and Contamination Prevention

Avrupa Klinik Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları Derneği'nin kan kültürü kontaminasyonunu azaltmaya yönelik kanıta dayalı önerileri. Cilt antisepsisi, set sayısı ve kontaminasyon tanımına ilişkin güncel kılavuz.

Tam Metni Görüntüle

CDC · 2023

CDC — Laboratory Guidelines for Detection and Diagnosis of Infectious Diseases

CDC'nin çeşitli klinik örneklerin (kan, solunum yolu, idrar, dışkı) alım yöntemleri, transport koşulları ve laboratuvara gönderim protokollerini kapsayan kapsamlı kılavuzu.

Tam Metni Görüntüle

T.C. Sağlık Bakanlığı · 2018

Ulusal Mikrobiyoloji Standartları (UMS) — Mikrobiyolojik Tanı Kılavuzu

Türkiye Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan ulusal rehber; kan kültürü, BOS, solunum yolu, idrar ve dışkı örneklerinin alınması, taşınması ve laboratuvarda işlenmesine ait Türkiye özelinde standartları içermektedir. Enfeksiyon hastalıkları klinik pratiğinde başvuru kaynağı niteliğindedir.

Tam Metni Görüntüle

Klinik Vaka · Biyolojik Örnek Alma

"Sepsis Şüphesi — Hangi Örnekleri, Nasıl Almalıyım?"

68 Yaş · Erkek YBÜ Hastası Santral Venöz Kateter Preanalitik Hata Senaryosu

Şikâyet: 68 yaşındaki erkek hasta, KOAH nedeniyle 5 gündür YBÜ'de yatmaktadır. Saatler içinde ateş yükselmesi (39.2°C), taşikardi (110/dk), hipotansiyon (85/55 mmHg) ve bilinç bulanıklığı gelişti. Sol klavikula altına 3 gün önce santral venöz kateter (SVK) takılmış.

📍 Mevcut Durum: Nöbet asistanı hemşireye "acil kan kültürü, idrar kültürü ve balgam kültürü" isteği yazmış. Hemşire SVK'dan kan almış, idrar torbasından idrar almış ve ağız içinde biriken salgıyı balgam olarak göndermiştir. Antibiyotik 30 dakika önce başlanmış.

Yardımcı Tetkikler: WBC: 18.200/mm³, CRP: 214 mg/L, Procalsitonin: 18 ng/mL. Akciğer grafisinde sol bazal infiltrasyon.

Üç kritik preanalitik hata saptanmaktadır:

Hata 1 — Antibiyotik sonrası örnek: Kan kültürü, antibiyotik başlandıktan 30 dakika sonra alınmış. Antibiyotikler, bakterileri hızla öldürerek kültür pozitifliğini azaltır. Örneğin meropenem gibi hızlı bakterisidal bir ilaç verilmişse üreme olasılığı belirgin düşer.
Hata 2 — SVK'dan kan kültürü: Kateter infeksiyonu (KİKDE) şüphesi dışında, SVK'dan alınan kan kültürü periferden alınana göre çok daha fazla kontamine olur. Ayrıca KİKDE şüphesinde bile periferik venden alınan eş zamanlı kan kültürüyle karşılaştırılmalıdır.
Hata 3 — İdrar torbası ve ağız salgısı: İdrar torbası kolonize florayı yansıtır; kültür için uygun değildir. Ağız içi salgı ise gerçek alt solunum yolu balgamı değildir — bu örnekte epitel hücresi yüklü "tükrük" reddedilecektir.

⚠️ Antibiyotik başlandıktan sonra kan kültürü alınmaya çalışılıyorsa, bir sonraki dozdan hemen önce alınması önerilir. Ancak bu durum bile, ilk alım fırsatının kaçırıldığını değiştirmez.

Sepsis şüphesinde örnek alma planı — antibiyotikten ÖNCE:

Kan kültürü: 2 farklı periferik venden 2 set (her set: 1 aerobik + 1 anaerobik şişe; erişkinde 10 mL/şişe). SVK'dan KİKDE değerlendirmesi için eş zamanlı ek bir set alınabilir, ancak tek başına yeterli değildir.
İdrar kültürü: Hasta kateterli olduğundan: kateter distalinden 30 dk klemple sonrası steril enjektörle 5–10 mL aspire edilmeli. Kateter yeni (48–72 saat içinde) takılmışsa doğrudan steril kateter idrara alım da yapılabilir.
Balgam/solunum yolu: Entübe ise trakeal aspirat (steril kaba); entübe değilse derin öksürükle ekspektore balgam; öksüremiyorsa indüklenmiş balgam veya bronkoskopi değerlendirmesi.

Tüm kültürler antibiyotik başlanmadan, mümkünse 15–20 dakika içinde alınmalı; kültür alımı sepsisde antibiyotiği geciktirmemeli. Şüpheli pnömoni + sepsis = eş zamanlı kan kültürü + solunum yolu örneği + antibiyotik.

KİKDE şüphesinde kan kültürü protokolü:

Kateterden alınan kan kültürü mutlaka periferik bir venden alınan kan kültürüyle eşleştirilmelidir
Diferansiyel Time-To-Positivity (DTTP): kateterdeki şişe, periferdekinden ≥2 saat önce pozitifleşirse KİKDE lehine
Kantitatif kültür: kateterden ≥3:1 oranında daha yüksek koloni sayısı KİKDE'yi destekler
Kateter çıkarılmadan örnekler alınmalı; şüphe yüksekse kateter çıkarılıp ucu kültüre gönderilmeli

Bulgу	KİKDE Olasılığı
Kateterden kan kültürü ≥2 saat önce pozitif	Yüksek (DTTP pozitif)
Yalnızca kateterden kan kültürü pozitif	Kontaminasyon veya kolonizasyon
Hem kateter hem periferden aynı ajan üremesi	Primer bakteriyemi veya KİKDE
Kateter çıkarma sonrası ateş düşmesi	KİKDE güçlü kanıt

KNS'nin yorumlanması: Cilt florası olması nedeniyle sık kontaminasyon etkenidir; ancak protez kapak endokarditi, SVK enfeksiyonu gibi durumlarda gerçek etken olabilir.

Kontaminasyon lehine: Yalnızca 1 şişede üreme; klinik tablo hafif; başka odak yok; antibiyotik almadan düzelme
Gerçek enfeksiyon lehine: ≥2 farklı setten aynı KNS; kateter veya protez varlığı; yüksek klinik şüphe; aynı antibiyogram profili

Bu nedenle 2 set kan kültürü alınması zorunludur: tek şişeden üreyen KNS kontaminasyon olarak değerlendirilirken, 2 farklı setten aynı suşun üremesi gerçek bakteriyemiyi gösterir. Tek set alımı, yorumlanabilir bir sonuç vermez.

Balgam kalite kriterleri (Gram boyama ile):

Yüksek kaliteli balgam: x100 büyütmede <10 epitel hücresi + >25 polimorfonükleer lökosit (PMNL)
Reddedilmeli: x100 büyütmede >25 epitel hücresi → tükrük ile kontamine, kültür güvenilmez
Makroskopik değerlendirme: pürülan (sarı-yeşil) balgam kabul; berrak, sulu görünüm → tükrük şüphesi

⚠️ Bu vakada: Ağız içi salgı gerçek alt solunum yolu örneği değildir. Gram boyamada çok sayıda yassı epitel hücresi görülecek ve örnek reddedilecektir. Doğru yaklaşım: hasta entübeyse trakeal aspirat, entübe değilse derin öksürükle balgam veya bronkoskopik alım.

Bilgi Testi · Biyolojik Örnek Alma

Mikrobiyolojik Örnek — 10 Soruluk Quiz

Soru 1 / 10

doğru cevap